Μου μπαίνει ξαφνικά μια ιδέμ στο μυαλό για κάτι και ενεργώ παρορμητικά, χωρίς άλλη σκέψη.
ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ
- «Τι συ καπτσέλουσ’ τσ’ έφ’γις λήγουρα»
ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
Λούσκου και του Ευάγ. Ν. Νικολιδάκη.) Πράγματι, όπως το καμ(π)τσέλι δένει το κεφάλι, κατά παρόμοιο τρόπο (μεταφορικό) και η έμμονη ιδέα που μπαίνει στο μυσλό μας, μπορεί να μας οδηγήσει «δεμένους» σε συγκεκριμένη ενέργεια, χωρίς το περιθώριο άλλης επιλογής.
ΕΤΥΜΟΛΟΓΙΑ
Πιθανόν σχετίζεται με τις αρχαιοελληνικές λέξεις κάπος η κάπύς -’ πνεύμα (την οποία χρησιμοποιεί και ο Ευστάθιος Θεσσαλονίκης στα Βυζαντινά χρόνιο), και κέλομαι – Ωθώ προς τα εμπρός, παρορμώ, παρακινώ, διατάσσω. Ως πιθανότερη όμως ρίζα του ρήματος καπτσιλώνου μπορεί να αναφερθεί η λέξη καπιτσάλι = υποσαγώνια λουρίδα που συγκρατεί το σκούφο της γυναικείας φορεσιάς (στην Αράχοβα λεγόταν καμ(π)τσέλ), που ανωφέρεται και στα βυζαντινά κείμενα, σύμφωνα με την Αγγελική Χατζημιχάλη: «Η Ελληνική λαϊκή φορεσιά», Αθήνα 1978, Εκδόσεις Μέλισσα (Μουσείο Μπενάκη), (βλέπε σχετικά στο βιβλίο «Ο ΑΦΕΝΤΗΣ Αἵ ΓΙΩΡΓΗΣ ΤΗΣ ΑΡΑΧΩΒΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΠΑΝΗΓΥΡΑΚΙ» της Καλής Γ.
ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ
Πηγή: Στάθης Ασημάκης, «Αράχωβα – Τοπωνυμιολογικά και άλλα», β΄ έκδοση, Αθήνα 2006. Δημοσιεύεται με γραπτή άδεια του συγγραφέα. Σελ. 236.